Tabii meyve suyu tüketimi son üç yılda katlanarak artarken, üreticileri meyve kıtlığı endişesi sardı. Özellikle sağlık için tamamen meyveden üretilmiş, katkı maddesi ve şeker içermeyen ürünler tüketicilerden büyük ilgi görüyor.

Sektör her yıl yüzde 20 civarında büyürken, üç yıl önce 4 litre olan kişi başı tüketim 8,1 litreye çıktı. Üreticiler, iç talep fazlalığı sebebiyle ihracat hedeflerini yakalayamadı. Meyve Suyu Endüstrisi Derneği Başkanı Prof. Dr. Aziz Ekşi, tüketici ilgisine karşılık, meyve üretiminin azaldığını söyledi. Aroma Meyve Suları'nın sahibi Mahmut Atom Duruk, verimliliğin artırılmaması halinde Türkiye'nin meyve ithal etmek zorunda kalacağı görüşünde. Bazı şirketler ise sıkıntıya düşmemek için şimdiden köylülere fidan dağıtmaya başladı.

Türkiye'de 2005'te 9,4 milyon ton meyve üretilirken bunun 629 bin tonu işlendi. Geçen yıl, don sebebiyle verim düştü, üretim miktarı 8,7 milyon tona, işlenme ise 582 bin tona geriledi. Buna karşılık konsantre ve püre üretimi 145 bin tondan 155 bin tona, meyve suyu ve meyveli içecek üretimi, 512 milyon litreden 746 milyon litreye çıktı. 2006'da toplam meyve suyu ve benzeri çeşitlerin toplam tüketim miktarı 596 milyon litre. Talep fazlalığı dolayısıyla meyve suyu ithalatı 2006'da bir önceki yıla göre yüzde 73, ihracat miktarı yüzde 20 oranında geriledi. Kişi başına üretim miktarındaki artış ise yüzde 12,7.

Meyve Suyu Endüstrisi Derneği Başkanı Prof. Dr. Aziz Ekşi, geçen yılın hammadde açısından olumsuz geçtiğine dikkat çekerek, kayısının yüzde 46, elmanın yüzde 22 ve vişnenin yüzde 13 daha düşük üretildiğini kaydetti. Sektörde üretim çeşitleri, yüzde 100 doğal ürünlerden meyve suyu, yüzde 35-40 civarında meyve özü bulunan nektar, yüzde 10'dan daha düşük miktarda özün yer aldığı meyveli içecek ve aromalı içecekler olarak tasnif ediliyor. Üretim toplamında yüzde 46'lık bir artış sağlanırken, tabii meyve sularındaki yüzde 144'lük yükseliş dikkat çekiyor. Ancak meyve nektarı, halen pazarın dörtte üçüne hakim. Aroma, Ülker İçim, Dimes ve Ersu ise pazara hakim üreticilerden. 'Yüzde 100' çeşitlerine artan ilgiye rağmen kaliteli meyve bulmakta zorlandıklarını söyleyen Aroma Meyve Suları'nın sahibi Mahmut Atom Duruk, maliyetlerde yüzde 40 civarında artış olduğunu ifade etti.

Duruk, hem maliyet artışlarını azaltmak hem de verimliliği artırmak için su kaynaklarının daha iyi kullanılmasını öneriyor. Normal sulama sisteminin hem kaynakların israfına hem de yeterli verimin alınamamasına yol açtığını vurgulayan Mahmut Duruk, "Damla ile sulama sistemleri teşvik edilmeli. Bu yöntemle bir ağaçtan daha fazla meyve alınabilir. Bu sistemi kurmanın maliyeti de azaldı. 500 milyon dolarlık bir bütçe ile tüm Türkiye'nin ihtiyacı karşılanabilir." şeklinde konuştu. Duruk, imece usulüyle bir havuz oluşturup köylünün oraya 10 yıl içinde geri ödemesinin de sağlanabileceğini kaydetti.

Firma olarak bu konuda köylüleri bilinçlendirme çalışmaları yaptıklarını anlatan Duruk, ayrıca Karaman bölgesinde bedelsiz 100 bin fidan dağıttıklarını bildirdi. Üretimin artmasıyla meyve ihtiyacının da arttığını ifade eden Duruk, önlem alınmadığı takdirde hammadde ithal etmek zorunda kalınabileceği uyarısında bulundu.

'Yüzde 100 meyveli' tutunca, soğuk çay üretti

Aroma Meyve Suları'nın sahibi Mahmut Atom Duruk'a göre 'yüzde 100' meyveli ürünler çok değerli ve halktan da ilgi görüyor. Firma, yeni bir ürün geliştirdi. Meyveli Ice Tea (soğuk çay) işine de giren Duruk, bu konuda daha önce çıkan firmalardan farklı olarak sitrik asit, şeker ve koruyucu katkı maddesi yok. Şeftali ve limon olmak üzere iki çeşitte piyasaya çıkan Aroma Ice Tea'nin yakında çileklisi de çıkacak. Bu yıl İspanya'nın Madrid şehrinde meyve suyu sempozyumunda tanıtılacak ürünün yüzde 95'i meyve, yüzde 5'i çay. Firma mevcut tesislerinde üretim yaparken sadece ambalaj için 7 milyon dolarlık yatırım yapıldı. Aroma firması yüzde 26-27 pazar payına sahip ilk üç firmadan biri. Türkiye'de çıkan meyve özünün dörtte üçünü ihraç ediyor. Şirket, ihracatta iç talepten dolayı geçen seneki rakamları yakalayamadı, kapasite kullanım oranları yüzde 90'lara geldi.

{mos_fb_discuss:42}